WEBINAR ON DEMAND

Uitgangspunt van dit webinar on demand vormt het recht op bewijs. Dit essentieel grondrecht activeert een aantal sub-rechten, zoals het recht op het bekomen van onderzoeksmaatregelen bevolen door de rechter in geval van bewijsnood. De rechter heeft echter zelf een belangrijke rol te spelen in het proces van waarheidsvinding en kan om die reden ook ambtshalve onderzoeksmaatregelen bevelen: hier staat niet de bewijsnood van een partij centraal, maar wel het informatiedeficit van de rechter.

Het distinguo tussen onderzoeksmaatregelen en bewijsmiddelen wordt besproken: enkel voor deze laatste categorie geldt een gesloten systeem (numerus clausus van de bewijsmiddelen). Er wordt ook nagegaan hoe een onderzoeksmaatregel (deskundigenonderzoek, getuigenverhoor, persoonlijke verschijning, …) kan resulteren in een bewijsmiddel, hoewel dit in beginsel niet de eerste finaliteit is van een onderzoeksmaatregel. Voor bewijsmiddelen geldt enkel een materiële wettigheidstoets (de vraag naar de toelaatbaarheid van het concrete bewijsmiddel), terwijl voor onderzoeksmaatregelen ook een formele wettigheidstoets of opportuniteitstoets geldt: de rechter oordeelt soeverein over de vraag daartoe, mede in acht genomen het subsidiariteitsbeginsel, de beginselen inzake proceseconomie en het principe van de partijwerkzaamheid. Er bestaat naar Belgisch recht geen subjectief recht op het bekomen van onderzoeksmaatregelen (waar wel een subjectief recht bestaat op het voorleggen en aanwenden van toelaatbare bewijsmiddelen).

Bewijzen is niet langer een passief gebeuren, dat wordt ingekleurd door de loutere proceshoedanigheid van eisende partij. Vanuit die optiek wordt onderzocht hoe de bewijsmedewerkingsplicht van de partijen zich verhoudt tot de regels inzake de verlegging (omkering) van de bewijslast en de regels inzake de verlaagde bewijsstandaard.

Ook het onderscheid gereglementeerd vs. vrij bewijsrecht, dat gestuurd wordt vanuit de toelaatbaarheidstoets van het bewijsmiddel, wordt belicht vanuit een praktische invalshoek. Ten slotte mag ook de Antigoon-toets, de regel inzake de al dan niet uitsluiting van onrechtmatig verkregen bewijsmiddelen, uiteraard niet ontbreken in deze opleiding.

Kortom onmisbaar voor iedereen voor wie de materie inzake bewijsmiddelen en onderzoeksmaatregelen op een praktische manier wil doorgronden.